ΚΑΡΙΤΑΣ ΑΘΗΝΑΣ

Κεντρ. γρ.: Ομήρου 9, Αθήνα | Central off.: 9, Omirou str., Athens, T: +30 210 3626186

ΚΑΡΙΤΑΣ ΑΘΗΝΑΣ

CARITAS ATHENS GREECE

1Η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Η Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων, γνωστή και ως «Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας» εορτάζεται κάθε χρόνο την 1η Οκτωβρίου. Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 1990, για να αποτίσει τον οφειλόμενο φόρο τιμής στην ηλικιακή αυτή ομάδα, αλλά και να επισημάνει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει. Ένα χρόνο αργότερα όρισε πέντε βασικές αρχές (ανεξαρτησία, ενεργό συμμετοχή των ηλικιωμένων στα κοινά, δυνατότητα εκπλήρωσης των προσωπικών στόχων, φροντίδα και αξιοπρέπεια), με σκοπό την διασφάλιση καλύτερης ποιότητας ζωής, που θα πρέπει να απολαμβάνει, από όλες τις κυβερνήσεις του κόσμου.

Σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) το 2000 ζούσαν σε όλο τον πλανήτη 600 εκατομμύρια άνθρωποι ηλικίας άνω των 60 ετών. Υπολογίζεται ότι μέχρι το 2025, ο αριθμός αυτός θα έχει φτάσει το 1,2 δις, ενώ το 2050 θα έχει ξεπεράσει τα 2 δισεκατομμύρια!

Στην Ελλάδα, η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία αναφέρει ότι το 17,1% του γενικού πληθυσμού της χώρας ανήκει στην ηλικιακή ομάδα άνω των 65 ετών, με τις γυναίκες να είναι περισσότερες από τους άνδρες, ενώ η πρόβλεψη για το άμεσο μέλλον (2020) να πλησιάζει το 24% και να αυξάνεται στο 30% τα επόμενα δέκα χρόνια! Άρα χαρακτηρίζεται ήδη ως γερασμένη, αφού ξεπερνά κατά πολύ τα αντίστοιχα κριτήρια των δύο προαναφερόμενων Παγκόσμιων Οργανισμών, που είναι το 7%! Επιπροσθέτως, ο πληθυσμός μας συρρικνώνεται σημαντικά, καθώς η Ελλάδα μαζί με την Ιταλία καταγράφουν τον τρίτο χαμηλότερο δείκτη γεννήσεων (9‰) στην Ε.Ε, μετά τη Γερμανία (8,4‰) και την Πορτογαλία (8,5‰).

Σε έκθεση της Eurostat για το 2014, αναφερόταν ότι το 18,5% του πληθυσμού της Γηραιάς Ηπείρου είναι άνω των 65 ετών και το 5% άνω των 80 ετών, προβλέποντας να φτάσει το 12% έως το 2080. Όσον αφορά στα ποσοστά πληθυσμού άνω των 65 ετών, τα υψηλότερα καταγράφονται στη γειτονική Ιταλία (21,4%) με την Ελλάδα να ακολουθεί με 20,5% και το ποσοστό να αυξάνεται στο 31% έως το 2080.

Οι χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά πληθυσμού άνω των 80 ετών είναι η Ιταλία (6,4%), η Ελλάδα (6% και με πρόβλεψη αύξησης στο 13,5% το 2080), η Ισπανία και η Γαλλία (5,7%). Στον αντίποδα με τα χαμηλότερα ποσοστά βρίσκονται η Ιρλανδία και η Σλοβακία με 3%, καθώς και η Κύπρος με 3,1%.

Ενδιαφέρον, ωστόσο, παρουσιάζει το προσδόκιμο ζωής των Ελληνίδων άνω των 65 ετών, που φθάνει κατά μέσο όρο τα 21,6 χρόνια, ενώ για τους άνδρες τα 18,7 χρόνια. Τα αντίστοιχα ποσοστά στην «Ε.Ε των 28» είναι 21,3 και 17,9 χρόνια αντίστοιχα.

Τέλος, σε ό,τι αφορά στη χρήση του διαδικτύου από άτομα ηλικίας 65-74 ετών, η χώρα μας καταλαμβάνει το 14% και η Κύπρος το 16%, καταγράφοντας τα χαμηλότερα ποσοστά στην Ε.Ε (42%), μετά τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία (10%). Το 30% των ηλικιωμένων μας, που «σερφάρουν» στο ίντερνετ είναι μέλη κάποιου κοινωνικού δικτύου, έναντι 23% στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Tο ποσοστό των ατόμων τρίτης ηλικίας στον κόσμο κατά το 2014 και οι προβλέψεις για το 2050
Σε έρευνα με τον δείκτη Help Age International’s Global AgeWatch, που μετράει την κοινωνική και οικονομική κατάσταση ατόμων ηλικίας άνω των 60 ετών, η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις  (73η), κατρακυλώντας κατά 15, μέσα σε μια χρονιά! Στη λίστα των δέκα πρώτων χωρών που προτιμώνται για να ζουν οι ηλικιωμένοι αποδεικνύονται οι: Νορβηγία, Σουηδία, Ελβετία, Καναδάς Γερμανία, Ολλανδία, Ισλανδία, ΗΠΑ, Ιαπωνία και Νέα Ζηλανδία. Ακόμη και χώρες της Λατινικής Αμερικής, όπως το Μεξικό και το Περού έχουν βελτιώσει την κατάταξή τους, ενώ ως  τελευταία χώρα κατατάσσεται το Αφγανιστάν.

Παρόλα αυτά η Ελλάδα βρίσκεται στην 22η θέση στον τομέα της υγείας και στον τομέα της ασφάλειας εισοδήματος (28η) με ένα σχετικά υψηλό ποσοστό πρόνοιας, παρά το χαμηλό κατά κεφαλήν ΑΕΠ.

Εκ των πραγμάτων, τα άτομα της Τρίτης Ηλικίας, αποτελούν ένα σημαντικό κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας. Και παρά το ότι συνηθίζουμε να αναφερόμαστε σε αυτούς με τον όρο: «οι απόμαχοι της ζωής», οι ηλικιωμένοι σήμερα συμβάλλουν αποφασιστικά στην κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη, αφού στην  εποχή μας παίζουν έναν ολοένα σημαντικότερο ρόλο, μέσω του εθελοντικού τους έργου, της μετάδοσης των εμπειριών και των γνώσεών τους, της βοήθειας που δίνουν στα παιδιά τους αναλαμβάνοντας τη φροντίδα των εγγονιών τους, αλλά και της οικονομικής βοήθειας που τους προσφέρουν με διαφορετικούς τρόπους, καθώς και της αυξανόμενης συμμετοχής τους στην αγορά εργασίας.

Η ελληνική κοινωνία και η Πολιτεία οφείλουν πολλά απέναντι στους ανθρώπους αυτούς, όχι μόνο για τη συνεχιζόμενη προσφορά τους, αλλά και για λόγους ευαισθησίας απέναντι σε μια ομάδα πολιτών που καθίστανται εκ των πραγμάτων όλο και πιο αδύναμοι, την τελευταία 7ετία. Έχουμε, λοιπόν, όλοι την υποχρέωση να φροντίζουμε για την ασφαλή και αξιοπρεπή διαβίωσή τους.

Η Κάριτας Αθήνας με τους τομείς δράσεων της που έχει αναπτύξει (Τρίτης Ηλικίας και Υποστήριξης Ασθενών & Ατόμων με Προβλήματα Υγείας) και με τα Προγράμματα στα οποία συμμετέχει («Αγαπώ και Προσφέρω», «ΤΕΒΑ» του Δήμου Αθηναίων, «Στήριξη Τρίτης Ηλικίας» του Κοινωφελούς Ιδρύματος ΤΙΜΑ, Διανομής μηνιαίων κουπονιών super market της Western Union και Εκτάκτων Αναγκών του Δικτύου Eθνικών Caritas από όλο τον κόσμο και με την υποστήριξη της Caritas Internationalis) και πάντα βασιζόμενη στην εθελοντική προσφορά των μελών και φίλων της προσπαθεί να βοηθήσει όσο μπορεί στην κατεύθυνση αυτή, παρέχοντας στους ηλικιωμένους το αίσθημα αξιοπρέπειας, κοινωνικοποίησης και αλληλεγγύης, που πρέπει να έχει κάθε άνθρωπος. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας, η Οργάνωση αισθάνεται την ανάγκη να υπενθυμίσει στην Πολιτεία τις δικές της υποχρεώσεις απέναντι στους ανθρώπους που χρειάζονται ιδιαίτερο σεβασμό κι ένα ικανοποιητικό επίπεδο υγείας και παροχών, ώστε να απολαμβάνουν μια καλύτερη ποιότητα ζωής.

Για να μπορούν  να γιορτάζουν χωρίς άγχος αυτήν την μέρα. Για να μπορούν με ελπίδα να βλέπουν την επόμενη μέρα. Για να μην νοιώθουν ότι είναι βάρος στα παιδιά τους. Για να μπορούν να ζουν!

ΟΙ ΧΩΡΕΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΜΑΚΡΟΒΙΟΤΕΡΟΥΣ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ

Αν και το ελιξίριο της ζωής που θα οδηγήσει την ανθρωπότητα στην αθανασία δεν έχει ακόμα ανακαλυφθεί από τους επιστήμονες, ωστόσο κάποιοι λαοί έχουν πετύχει τη μακροζωία.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Ευτυχίας για το 2017 και το BBC στις πέντε χώρες με τους μακροβιότερους κατοίκους συγκαταλέγονται:

Ιαπωνία

Οι Ιάπωνες καταγράφουν σήμερα το μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής, με τους κατοίκους της χώρας να ζουν περίπου 83-85 έτη. Η Okinawa, που συχνά ονομάζεται «γη των αθανάτων», υπήρξε ένα παγκόσμιο κέντρο έρευνας για τη μακροζωία, καθώς στα νότια ιαπωνικά νησιά ζουν περισσότεροι από 400 άνθρωποι άνω των 100 ετών! Βασικός λόγος θεωρείται η ποιοτική τοπική διατροφή, η οποία περιλαμβάνει μεγάλες ποσότητες ψαριών, γλυκοπατάτας και tofu (τοπικό έδεσμα). Ο ενεργός κοινωνικός ρόλος που έχουν οι ηλικιωμένοι αποτελεί βασικό επιχείρημα για τα μειωμένα επίπεδα άγχους και την καλή τους διάθεση.

Ισπανία

Η μεσογειακή διατροφή, πλούσια σε ελαιόλαδο, λαχανικά και κρασί και ο …μεσημεριανός ύπνος συμβάλλουν κατά κύριο λόγο στη μακροζωία των Ισπανών. Ένα επίσης προνόμιο που τους απαλλάσσει από το πρόσθετο άγχος είναι οι κοντινές αποστάσεις. Οι άνθρωποι πηγαίνουν στις δουλειές τους με τα πόδια ή με ποδήλατα και δεν χρειάζεται πάντα να οδηγούν ή να χρησιμοποιούν τα μέσα μεταφοράς!

Σιγκαπούρη

Η μικρής έκτασης νησιωτική χώρα φημίζεται για τις σύγχρονες ιατρικές εγκαταστάσεις της και για το εξαιρετικό σύστημα περίθαλψης, ενώ η κουλτούρα και το προσιτό αστικό περιβάλλον συμβάλλουν επίσης στο μεγάλο προσδόκιμο ζωής. Οι κάτοικοι συνηθίζουν να γυμνάζονται ή να τρέχουν στα άφθονα δημόσια πάρκα, ενώ πρόσφατα εγκαινιάστηκε και το πρώτο θεραπευτικό πάρκο, που σχεδιάστηκε για να μειώνει το άγχος και να βελτιώνει την ψυχική ευεξία τους.

Ελβετία

Ως μια από τις πλουσιότερες χώρες της Ευρώπης, η Ελβετία έχει πρόσβαση σε υψηλής ποιότητας υγειονομική περίθαλψη, γεγονός που ευνοεί τη μακροζωία. Οι πολίτες αναφέρουν πως τους δίνεται η δυνατότητα για συχνά σύντομα ταξίδια κατά τα Σαββατοκύριακα, απαραίτητη προϋπόθεση για τη χαλάρωση τους.

Νότια Κορέα

Το κράτος αυτό της ανατολικής Ασίας αναμένεται να αποτελέσει την πρώτη χώρα με προσδόκιμο ζωής τα 90 χρόνια, σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, οι οποίες αναφέρονται στην αναπτυσσόμενη οικονομία, στην υγειονομική περίθαλψη και τη χαμηλή αρτηριακή πίεση των πολιτών. Το διαιτολόγιο των κατοίκων είναι πλούσιο σε τρόφιμα που μειώνουν τη χοληστερόλη, ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα και προλαμβάνουν τον καρκίνο. Οι κάτοικοι τονίζουν πως η ενασχόληση με τα πολιτιστικά δρώμενα και τις παραδόσεις συμβάλλουν στην ποιότητα της καθημερινής τους ζωής.